Ana içeriğe geç

Site bağlantıları

Sui Generis Akademi

Adli ve İdari Yargı Hakimliği, HMGS, İYÖS, Kaymakamlık ve İcra Müdürlüğü sınavlarına hazırlanan adaylar için geliştirilmiş yeni nesil online hazırlık platformu. ÖSYM formatına birebir uygun özgün soru havuzu, anlık güncellenen mevzuat takibi, akıllı performans analiz sistemi ve detaylı gerekçeli çözümlerle başarıya giden yolda yanınızdayız.

Yükleniyor...

Site Haritası

  • Platform
  • Fiyatlandırma
  • Blog
  • Hakkımızda
  • SSS
  • İletişim

Sınav Takvimleri

  • Adli Hakimlik
  • İdari Hakimlik
  • HMGS
  • İYÖS
  • Kaymakamlık
  • İcra Müdürlüğü

Araçlar

  • Online Soru Bankası
  • Tüm Araçlar
  • Puan Hesaplama
  • HMGS Muafiyet
  • İYÖS Muafiyet
  • Atama Simülatörü
  • Pomodoro

Yasal

  • KVKK Aydınlatma Metni
  • Kullanım Koşulları
  • Gizlilik Politikası
  • Çerez Politikası

© 2026 Sui Generis Akademi. Tüm hakları saklıdır.

Visa ile ödeme kabul edilir
Mastercard ile ödeme kabul edilir
GüvenliSSL güvenli bağlantı
info@suigenerisakademi.com
Sui GenerisAkademi
BlogAraçlar
GirişHemen Başla
Hukuk Sözlüğü2404+

Hukuk Terimleri Sözlüğü

2404+ hukuk terimi ile kapsamlı sözlük. Tanımlar, açıklamalar ve ilgili kanun maddeleri.

Kategoriler
Medeni Hukuk565
Ceza Hukuku699
İdare Hukuku497
Anayasa Hukuku471
Ticaret Hukuku408
Usul Hukuku393
İş Hukuku168
Borçlar Hukuku434
ABCÇDEFGHIİJKLMNOÖPRSŞTUÜVYZ

Tüm Terimler

2404 terim
Usul Hukuku

Davalı

Aleyhine dava açılan ve kendisinden bir edimde bulunulması istenen taraftır.

Detayları gör
Usul Hukuku

Davanın Açılmamış Sayılması

Kanunda öngörülen hallerde (süresinde harç yatırılmaması, dosyanın işlemden kaldırılması sonrası yenilenmemesi gibi) davanın açılmamış sayılmasıdır (HMK m.150, 320).

Detayları gör
Usul Hukuku

Davanın Akıbeti Hakkı

Bu olaya ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu hükümlerine göre, (A)’nın açtığı davanın akıbeti hakkında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?.

Detayları gör
Usul Hukuku

Davanın Geri Alınması

Davacının açtığı davayı geri almasıdır. Davalının açık muvafakati gerekir (HMK m.123). Dava hiç açılmamış gibi sonuç doğurur, kesin hüküm teşkil etmez.

Detayları gör
Usul Hukuku

Davanın İhbarı

Taraflardan birinin üçüncü kişiyi davadan haberdar ederek yanında davaya katılmaya davet etmesidir (HMK m.61-64). İhbar edilen kişi fer'i müdahil olarak katılabilir.

Detayları gör
Usul Hukuku

Dava Şartları

Mahkemenin davayı esastan inceleyebilmesi için bulunması gereken ön koşullardır. Görev, yetki, ehliyet, hukuki yarar gibi unsurlardır.

Detayları gör
Usul Hukuku

Davası Açılmasını Gerektiren Sorumluluk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na göre, aşağıdakilerden hangisi, hâkimlerin yargılama faaliyetleri nedeniyle Devlet aleyhine tazminat davası açılmasını gerektiren sorumluluk hâllerinden biridir?.

Detayları gör
Usul Hukuku

Davası Açması İ̇çin Kanun

Davası Açması İ̇çin Kanun, Usul Hukuku alaninda kullanilan onemli bir kavramdir. Hakimlik sinavinda sikca karsilasilan konular arasindadir.

Detayları gör
Usul Hukuku

Davasına Bakmakla Görevli Mahkeme

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na göre, bu tazminat davasına bakmakla görevli mahkeme aşağıdakilerden hangisidir?.

Detayları gör
Ceza Hukuku

Davaya Katılma (Müdahillik)

Suçtan zarar gören kişinin ceza davasında iddia makamının yanında yer alarak sanığın cezalandırılmasını talep etmek üzere davaya katılmasıdır (CMK m.237-243).

Detayları gör
Usul Hukuku

Davaya Müdahale

Görülmekte olan bir davaya taraf olmayan üçüncü kişinin davaya katılmasıdır. Fer'i müdahale ve asli müdahale olmak üzere iki şekli vardır (HMK m.65-70).

Detayları gör
Usul Hukuku

Davaya Vekalet Ehliyeti

Bir kişinin davada başkasını temsil edebilme yeteneğidir. Kural olarak avukatlar davaya vekalet ehliyetine sahiptir (HMK m.71, 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.35).

Detayları gör
Ceza Hukuku

Dava Zamanaşımı

Suçun işlendiği tarihten itibaren kanunda öngörülen sürenin geçmesiyle kamu davasının düşürülmesidir (TCK m.66). Süre, suçun ağırlığına göre 8 ile 30 yıl arasında değişir.

Detayları gör
Ceza Hukuku

Deepfake Suçu

Yapay zeka teknolojisi kullanılarak bir kişinin görüntü, ses veya videosunun izinsiz olarak manipüle edilmesi ve yayılması fiillerini kapsayan suç kavramıdır.

Detayları gör
Medeni Hukuk

Def'i

Borçlunun borcunu yerine getirmekten kaçınma hakkını kullanmasıdır. İleri sürülmedikçe hâkim tarafından kendiliğinden dikkate alınmaz.

Detayları gör
Ticaret Hukuku

Defi (Kıymetli Evrak)

Kıymetli evrak borçlusunun ödeme talebine karşı ileri sürdüğü savunma araçlarıdır. Mutlak defiler herkese karşı, nisbi (şahsi) defiler ise yalnızca belirli alacaklılara karşı ileri sürülebilir. TTK m. 687 kişisel defiler ilkesini düzenler.

Detayları gör
Medeni Hukuk

Değer Artış Payı

Bir eşin diğer eşin malvarlığının edinilmesine, iyileştirilmesine veya korunmasına katkıda bulunması halinde talep edebileceği alacak hakkıdır (TMK m.227).

Detayları gör
İdare Hukuku

Değişkenlik ve Uyarlama İlkesi

Kamu hizmetinin değişen koşullara, yeni teknolojilere ve toplumsal gereksinimlere uyarlanabilmesini öngören ilkedir. İdarenin hizmeti güncelleme yetkisinin dayanağıdır.

Detayları gör
Anayasa Hukuku

Değişmez Hükümler

Anayasa değişikliği yoluyla bile değiştirilemeyen, anayasanın temel niteliklerini belirleyen hükümlerdir. 1982 Anayasası'nda ilk üç madde değişmez hükümdür.

Detayları gör
Anayasa Hukuku

Değiştirilemez Hükümler

Anayasanın ilk üç maddesindeki Cumhuriyetin niteliği, devletin bütünlüğü ve başkent Ankara hükümleri ile bu maddelerin değiştirilmesinin teklif dahi edilemeyeceğini belirten AY m.4 hükmüdür.

Detayları gör
Anayasa Hukuku

Değiştirmek Üzere Bir Kanun

Türkiye Büyük Millet Meclisi, mevcut 1982 Anayasası'nın Cumhurbaşkanının görev süresine ilişkin hükmünü değiştirmek üzere bir kanun teklifini görüşmektedir.

Detayları gör
Ceza Hukuku

Delil

Delil, ceza muhakemesinde bir vakıanın ispatı için kullanılan her türlü ispat aracıdır. Ceza muhakemesinde delil serbestisi ilkesi geçerlidir. CMK m.206-217.

Detayları gör
Ceza Hukuku

Delil Değerlendirmesi

Ceza muhakemesinde toplanan delillerin hukuka uygunluk, güvenilirlik ve ispat gücü bakımından mahkeme tarafından serbestçe takdir edilmesi ilkesidir. Hakim vicdani kanaatini oluşturmada delilleri serbestçe değerlendirir (CMK m.217).

Detayları gör
Usul Hukuku

Delil (HMK)

Yargılamada vakıaların ispatı amacıyla kullanılan araçlardır. Kesin ve takdiri deliller olarak ikiye ayrılır.

Detayları gör
Usul Hukuku

Delil Sözleşmesi

Tarafların belirli vakıaların ispatında kullanılacak delilleri önceden kararlaştırdıkları sözleşmedir (HMK m.193). Münhasır ve münhasır olmayan delil sözleşmesi olarak ikiye ayrılır.

Detayları gör
Usul Hukuku

Delil Tespiti

Delillerin zamanla kaybolma veya kullanılamaz hale gelme tehlikesine karşı mahkemece önceden toplanması ve güvence altına alınmasıdır (HMK m.400-405).

Detayları gör
Ceza Hukuku

Delil Yasakları

Ceza muhakemesinde belirli delillerin elde edilmesinin yasaklanması (delil elde etme yasağı) veya hukuka aykırı yollarla elde edilen delillerin hükme esas alınamaması (delil değerlendirme yasağı) kurallarıdır.

Detayları gör
Anayasa Hukuku

Demokratik Devlet

Egemenliğin halka ait olduğu, yöneticilerin halk tarafından serbest seçimlerle belirlendiği devlet biçimidir.

Detayları gör
Anayasa Hukuku

Demokratik Toplum Düzeninin Gerekleri

Temel hak sınırlamalarının demokratik bir toplumda zorunlu olan ihtiyaçlara cevap vermesi ve çoğulcu demokratik düzenle bağdaşması gerekliliğidir (AY m.13). AİHM içtihatlarıyla paralel yorumlanır.

Detayları gör
İş Hukuku

Deneme Süreli İş Sözleşmesi

Taraflarca iş sözleşmesine en çok iki aylık bir deneme kaydı konulabilmesidir (4857 sayılı İş Kanunu m.15). Toplu iş sözleşmesiyle bu süre dört aya kadar uzatılabilir. Deneme süresi içinde taraflar bildirimsiz feshedebilir.

Detayları gör
İş Hukuku

Deneme Süresi

İş sözleşmesinin başlangıcında tarafların birbirini tanıyabilmesi için öngörülen ve en çok iki ay olan süredir.

Detayları gör
Ticaret Hukuku

Denetim

Anonim şirketin finansal tablolarının ve yönetim kurulu yıllık faaliyet raporunun bağımsız denetçi tarafından denetlenmesidir (TTK m.397). Şeffaflık ve hesap verebilirliği sağlar.

Detayları gör
Ceza Hukuku

Denetimli Serbestlik

Denetimli serbestlik, hükümlü veya sanığın toplum içinde denetim ve takip altında bulundurulmasını sağlayan alternatif bir infaz yöntemidir.

Detayları gör
Ceza Hukuku

Denetimli Serbestlik Şartları

Denetimli serbestlik şartları, hükümlünün ceza infaz kurumundan denetimli serbestlik tedbiriyle tahliye edilebilmesi için gereken koşullardır.

Detayları gör
Ticaret Hukuku

Deniz Alacaklarına Karşı Sorumluluğun Sınırlandırılması

Donatan veya gemi işletme müteahhidinin deniz alacaklarından doğan sorumluluğunu belirli bir üst sınırla sınırlayabilmesini sağlayan müessesedir (TTK m. 1328-1349).

Detayları gör
Ticaret Hukuku

Deniz İcra Hukuku

Deniz ticaretinden doğan alacakların cebri icra yoluyla tahsiline ilişkin özel hükümler bütünüdür (TTK m.1352-1400). Geminin ihtiyati haczine ilişkin özel kurallar içerir.

Detayları gör
Ticaret Hukuku

Deniz İpoteği

Gemi üzerinde alacağın teminatı olarak kurulan ve gemi siciline tescil edilen sınırlı ayni haktır. TTK m. 1014-1043 uyarınca düzenlenir; gemi alacaklısı hakkından sonra gelir.

Detayları gör
Ticaret Hukuku

Deniz Kazası

Geminin çatması, karaya oturması, batması veya diğer deniz kazalarına ilişkin TTK hükümleridir (TTK m.1286-1297). Kusur sorumluluğu esasına dayanır.

Detayları gör
Ticaret Hukuku

Deniz Ticareti

Deniz yoluyla taşıma, gemi, deniz sigortası gibi konuları düzenleyen ticaret hukuku dalıdır.

Detayları gör
Borçlar Hukuku

Depozito

Kiracının kira sözleşmesinden doğan borçlarının güvencesi olarak kiraya verene verdiği teminattır (TBK m.342). Üç aylık kira bedelini aşamaz.

Detayları gör
Medeni Hukuk

Deprem Bölgesi

İYUK Geçici Madde 11'e (Deprem Bölgesi) göre, hasar tespit raporlarına dayalı işlemlere karşı açılan davalarda ilk inceleme kaç gün içinde yapılır?.

Detayları gör
İdare Hukuku

Derece ve Kademe

Devlet memurlarının hizmet sınıfı, öğrenim durumu ve kıdemine göre belirlendiği hiyerarşik konumdur. 657 sayılı DMK'ya göre 1 ile 15 arası dereceler ve her derecede kademeler vardır.

Detayları gör
Medeni Hukuk

Derneğin Organları

Derneğin zorunlu organları genel kurul, yönetim kurulu ve denetim kuruludur (TMK m.72). Genel kurul en yetkili karar organı olup tüzük değişikliği ve fesih kararı verir.

Detayları gör
Medeni Hukuk

Dernek

En az yedi gerçek veya tüzel kişinin kazanç paylaşma dışında belirli ve ortak bir amacı gerçekleştirmek üzere bilgi ve çalışmalarını birleştirdikleri kişi topluluğudur (TMK m.56).

Detayları gör
Anayasa Hukuku

Dernek Kurma Hürriyeti

Herkesin önceden izin almaksızın dernek kurma ve derneklere üye olma ya da üyelikten çıkma hakkına sahip olmasıdır.

Detayları gör
Medeni Hukuk

Dernekler Kanunu

Dernekler Kanunu ve ilgili diğer mevzuat hükümleri uyarınca, aşağıdakilerden hangisinin fiil ehliyetine sahip olsa dahi dernek kurması veya derneklere üye olması yasaklanmıştır?.

Detayları gör
Borçlar Hukuku

Destekten Yoksun Kalma Tazminatı

Ölen kişinin yaşarken destek olduğu kişilerin bu destekten mahrum kalmalarından doğan zararın tazminidir.

Detayları gör
Borçlar Hukuku

Devir Sözleşmesi

TTK Madde 11'e göre ticari işletmenin devir sözleşmesiyle ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?.

Detayları gör
Usul Hukuku

Devlet Aleyhine Açılacak Tazminat

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na göre, hâkimin hukuki sorumluluğuna dayanılarak Devlet aleyhine açılacak tazminat davası, sorumluluk sebebinin öğrenildiği tarihten itibaren ne kadar süre içinde açılmalıdır?.

Detayları gör
Usul Hukuku

Devlet Aleyhine Tazminat Davası

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na göre, aşağıdakilerden hangisi hâkimin hukuki sorumluluğunu gerektiren ve Devlet aleyhine tazminat davası açılmasına neden olan hâllerden biri değildir?.

Detayları gör
19101149

451–500 / 2404 terim