Son güncelleme:
Orman Mülkiyeti: Orman mülkiyeti, Anayasa m.169 ve 6831 sayılı Orman Kanunu uyarınca özel rejime tabi tutulmuş, kural olarak Devletin mülkiyetinde olan veya Devletin denetiminde bulunan ormanlık alanların mülkiyet rejimini ifade eder. Devlet ormanları daraltılamaz, orman vasfı kanunla korunur; özel orman ve özel mülkiyetli orman istisnai kategorilerdir ve sıkı denetime tabidir. orman alanlarında uygulanmaz.
Orman Mülkiyeti, Türk hukukunda en sıkı korumaya sahip taşınmaz kategorilerinden biridir. Anayasa'nın 169. maddesi açık hükümle düzenler:
"Devlet, ormanların korunması ve sahalarının genişletilmesi için gerekli kanunları koyar ve tedbirleri alır. Yanan ormanların yerinde yeni orman yetiştirilir, bu yerlerde başka çeşit tarım ve hayvancılık yapılamaz. Bütün ormanların gözetimi Devlete aittir."
Temel kanuni dayanak 6831 sayılı Orman Kanunu (1956)'dur. TMK m.715 ve m.999 da orman mülkiyetinin özel niteliğine atıf yapar.
Devlet Ormanı: Anayasa m.169 ve Orman Kanunu m.7 uyarınca, kural olarak ormanlar Devlete aittir. Devlet ormanları:
Özel Orman: Tarihsel olarak gerçek/tüzel kişi mülkiyetinde bulunan orman alanları (Cumhuriyet öncesi veya özel kanunlarla). Sıkı kontrole tabidir; satış, kesim ve kullanım izinli işlemlerdir.
Belediye/Köy Orman: Belediye ve köy tüzel kişilerine ait orman alanları.
Vakıf Ormanı: Vakıf mülkiyetinde olan ormanlar.
Sınırlı tasarruf: Mülkiyet özel kişide olsa bile, kesim, ağaçlandırma, kullanım Orman Kanunu hükümlerine tabidir.
Vasıf koruma: Anayasa m.169/2 ve m.169/3 hükmü açıktır: "Yanan ormanların yerinde yeni orman yetiştirilir, bu yerlerde başka çeşit tarım ve hayvancılık yapılamaz."
Zamanaşımına tabi olmama: Olağanüstü kazandırıcı zamanaşımı (TMK m.713) orman alanlarında işlemez. Yargıtay 1. HD ve 8. HD yerleşik içtihat.
Orman Kanunu m.2/B uyarınca orman vasfını fiilen kaybetmiş alanların belirlenmesi ve Hazine adına tescili düzenlenmiştir. Bu yerler:
2/B kapsamındaki taşınmazların satışı 6292 sayılı Kanun ile düzenlenmiş ve özel bir uygulama oluşturulmuştur.
Tapuda özel kişi adına tescilli olan ancak orman vasfı tespit edilen taşınmazlarda:
Resmi Gazete
Resmi Gazete
Yolsuz Tescilin Düzeltilmesi
Yolsuz Tescilin Düzeltilmesi, Tapu Sicili'ndeki yolsuz tescilin gerçek hak sahibinin talebi üzerine mahkeme kararıyla veya tarafların rızasıyla sicile uygun hâle getirilmesi yoludur; TMK m.1025-1027 hükümleri ayrıntılı düzenler. Yolsuz Tescil tespit edildiğinde, gerçek malik düzeltme davası açar; iyiniyetli üçüncü kişi kazanımı oluşmamış olmalıdır. Aksi hâlde TMK m.1007 bedel davası tek yol kalır.
Taşınmazda Olağanüstü Kazandırıcı Zamanaşımı
Taşınmazda olağanüstü kazandırıcı zamanaşımı, tapuda kayıtlı olmayan veya kayıt sahibi tespit edilemeyen taşınmazları 20 yıl davasız ve nizasız ve fasılasız zilyet bulunduran kişinin mülkiyet hakkı kazanmasını sağlayan TMK m.713 dayanaklı kurumdur. İyi niyet aranmaması ve uzun süre öngörülmesi yönüyle olağan zamanaşımından farklıdır;
Su Mülkiyeti
Su mülkiyeti, doğal sular ile özel sular ayrımına dayanan ve büyük ölçüde Devletin hüküm ve tasarrufu altında olan tabii servet niteliğindeki suların hukuki rejimini düzenleyen kavramdır. Anayasa m.168 ve TMK m.715 ile m.756 hükümleri uyarınca akarsular, göller, yer altı suları ve kaynaklar Devlete aittir; ancak özel mülk üzerindeki suçaklar ve özel kaynaklar belirli koşullarda özel mülkiyete konu olabilir.
Resmi Gazete
Yargıtay