Son güncelleme:
Üçüncü Kişi Lehine Sözleşme: Üçüncü kişi lehine sözleşme (TBK m.129), sözleşmenin tarafı olmayan üçüncü bir kişiye doğrudan dava hakkı tanıyan sözleşmedir. Asıl alacaklı (vaat ettiren) ile borçlu (vaat eden) arasında sözleşme yapılır; üçüncü kişi sözleşmenin tarafı olmamasına rağmen borçluya karşı doğrudan ifa talep edebilir. Hayat sigortası, emeklilik sözleşmesi, ölüme bağlı kazandırmalar tipik örneklerdir.
Üçüncü kişi lehine sözleşme (Vertrag zugunsten Dritter, contract for the benefit of third party), sözleşmenin tarafı olmayan üçüncü bir kişiye doğrudan dava hakkı tanıyan sözleşmedir. TBK m.129 hükmü açıktır: "Kendi adına sözleşme yapan kimse, sözleşme ile bir üçüncü kişinin yararına bir edim sağlanmasını kararlaştırırsa, bu üçüncü kişi de borçludan edimi talep edebilir." Sözleşme iki taraf arasında yapılır: vaat ettiren (asıl alacaklı, kendi adına sözleşmeyi yapan) ve vaat eden (borçlu, üçüncü kişiye edim taahhüt eden). Üçüncü kişi sözleşmenin tarafı olmamasına rağmen borçluya karşı doğrudan ifa talep edebilir. Tipik örnekler: hayat sigortası (sigortalı ölünce lehtarın sigortacıdan tazminatı alması), emeklilik sözleşmesi, ölüme bağlı kazandırmalar, satın alanın taşınmazı bağışlaması.
Üçüncü kişi lehine sözleşme, sözleşmenin nispiliği ilkesinin istisnasıdır. Kural olarak sözleşme sadece taraflar arasında etki doğurur; ancak bu kurum üçüncü kişiye doğrudan dava hakkı tanır. Üçüncü kişinin hakkı sözleşmenin yapıldığı anda doğar; sözleşme tarafları sonradan üçüncü kişinin haklarını tek taraflı olarak değiştiremez (kural olarak — TBK m.129/2 karşıt anlaşma).