Son güncelleme:
Objektif İmkansızlık: Objektif imkansızlık, sözleşme konusu olan edimin hiç kimse tarafından yerine getirilemez olmasıdır. Doğa kanunlarına aykırılık (Ay'a yolculuk), var olmayan mal, hukuken yasak edim (uyuşturucu satışı) tipik örneklerdir. olduğunda uyarınca sözleşme kesin hükümsüzdür (butlan); olduğunda kusur durumuna göre TBK m.136-137 uygulanır.
Objektif imkansızlık (objektive Unmöglichkeit, "objective impossibility"); sözleşme konusu olan edimin hiç kimse tarafından (mutlak olarak) yerine getirilemez olmasıdır. Sübjektif imkansızlıktan ayrılır: orada sadece o belirli borçlu için imkansızlık vardır.
Objektif imkansızlık; mutlak ve genel bir engeldir. Hiç kimsenin değil, somut borçlunun da yerine getiremeyeceği edimi kapsar. Yaptırımı zaman boyutuna göre değişir:
| Özellik | Objektif İmkansızlık | Sübjektif İmkansızlık |
|---|---|---|
| Kapsamı | Hiç kimse yapamaz | Bu borçlu yapamaz |
| Başlangıçta | Sözleşme batıl (m.27/I) | Sözleşme geçerli; ifa engeli |
| Sonradan | m.136-137 hükümleri | İfa engeli, tazminat olabilir |
| Tipik örnek | Doğa kanunları, hukuki yasak | Borçlunun mali zorluğu |
| Mutlak/nispi | Mutlak | Nispi (sadece o borçluya) |
| Zaman | Yaptırım | Pratik Sonuç |
|---|---|---|
| Başlangıçta | TBK m.27/I batıl | Sözleşme yokmuş gibi |
| Sonradan + kusursuz | TBK m.136 sona erer | Karşı edim de düşer |
| Sonradan + kusurlu | TBK m.137 tazminat | Müsbet zarar |