Son güncelleme:
Kiracının Borçları: Kiracının borçları, kira sözleşmesinin kiracı tarafından üstlenilen edim yükümlülüklerinin tümüdür. Türk Borçlar Kanunu m.313-323 hükümleri arasında düzenlenir; özünde dört ana grupta toplanır: kira bedelini ve yan giderleri ödeme, kiralananı özenle kullanma ve komşulara saygı gösterme, ayıpları ve üçüncü kişi iddialarını bildirme, sözleşme sonunda kiralananı geri verme.
Kiracının borçları, kira sözleşmesinin kiracı tarafından üstlenilen edim yükümlülüklerinin tümüdür. Türk Borçlar Kanunu m.313-323 hükümleri arasında düzenlenmiş olan bu borçlar, kiraya verenin borçlarına karşılıklı edim oluşturur. Kira sözleşmesinde kiracı, sadece kira bedeli ödeme yükümlüsü değildir; aynı zamanda kiralananı koruma, özenle kullanma ve sözleşme sonunda iade etme yükümlülükleri de altına girer.
Kira sözleşmesi iki tarafa borç yükleyen bir akittir; kiraya verenin kullanma sağlama borcuna karşılık kiracının da çeşitli edimler yapma yükümlülüğü vardır. TBK m.313-323 arasında düzenlenmiş olan kiracının borçları dört ana grupta toplanır:
Ayrıca kiracı, kiraya verenin yazılı rızası olmadan kiralananı alt kiraya veremez veya kullanım hakkını devredemez (m.322-323).
Kiracının asıl borcu, kira bedelini sözleşmede kararlaştırılan zaman ve tarzda ödemektir. TBK m.313 hükmü, kiracının "bedel ödeme borcu altında" olduğunu öngörür; m.314 ise ödeme zamanını düzenler.
TBK m.316 kiracının iki yönlü borcu öngörür:
Bu borçların ihlali, kiraya verenin olağanüstü fesih hakkını doğurabilir. m.316/II uyarınca kiracının önemli ölçüde özen yükümlülüğüne aykırı davranması durumunda kiraya veren, 30 günlük süre vererek ihtarda bulunabilir; süre sonunda durum düzelmezse sözleşmeyi feshedebilir. Saygısız davranışların özellikle dayanılmaz boyuta ulaşması durumunda süre vermeden fesih de mümkündür.
Detaylar kiracının özen borcu terimi altında işlenir.
Kiracı, fark ettiği ayıpları ve üçüncü kişilerin kiralanan üzerindeki hak iddialarını gecikmeksizin kiraya verene bildirmekle yükümlüdür. Bu yükümlülüğün ihlali halinde:
İhbarın yazılı yapılması zorunlu değildir; ancak ispat kolaylığı için yazılı tebligat tercih edilir.
Sözleşme sona erince kiracı, kiralananı teslim aldığı haliyle, olağan kullanımdan doğan aşınmalar dışında, kiraya verene iade etmekle yükümlüdür. Geri verme:
Geri vermeme veya geç verme halinde kiracı temerrüde düşer ve kullanım/işgal tazminatı doğar.
TBK m.322-323 kiracıya kiraya verenin yazılı rızası olmaksızın:
Bu yasak konut/işyeri kirasında esnetilmiştir; kiraya veren haklı sebep olmaksızın rıza vermekten kaçınamaz.